215-р сар2018

Бямба, 22 10-р сар 2016 07:31

Ши.Баатар: Айсин Гиоро Улхичуны Хятаны хэл бичиг, түүхийн талаар бичсэн 4 их бүтээлийн 3-ыг нь олж авлаа

Written by  Нийтлэгч
Rate this item
(0 votes)

Айсин Гиоро Улхиканы /Улхичун?!/ Хятаны хэл бичиг, түүхийн талаар бичсэн 4 их бүтээлийн 3-ыг нь олж авлаа. Энэ эрдэмтэн бол Япон улсад амьдардаг Бээжингийн манж гаралтай эрдэмтэн бүсгүй. Айсин Гиоро гэдэг нь Алтан ураг гэсэн манж үг. Манжийн хааны угсааны хүн ажээ. Түүний аав, өвөө нь алдартай эрдэмтэд байсан. Гурав дахь үеийн эрдэмтэн тэрээр хятад, манж, монгол, япон хэлийг маш сайн сурчээ. Түүний нөхөр Ёшимото Мичинаса нь Киотогийн их сургуулийн профессор ба олон жил нарийвчилсан судалгаа хийх асар их боломжийг Айсин Гиород олгосон буянтай хүн билээ. Айсин Гиоро эрдэмтнийг би хятан судлалд хамгийн том хувь нэмэр оруулсан эрдэмтэн гэж үздэг. Учир нь Айсин Гиоро хятаны бага бичгийн 90%, хятаны их бичгийн 80% авианы дуудлагыг тайлан уншиж, бага бичгийн 30 орчим хөшөөний бичиг, их бичгийн 10 орчим хөшөөний бичгийн агууллагыг тайлж, хятан хэлний дүрмийг сэргээж чадсан билээ. Ийнхүү хөшөөний бичгүүдийг уншиж, утгыг гаргасны үндсэн дээр хятан нарын өөрсдийнх нь бичиж үлдээсэн түүхийг задалж, хятан судлалыг хятад сурвалжуудын хүрээнээс гаргаж, цааш улам ахиулж чадсан. Айсин Гиоро нь судалгааны материалаа Хятаны археологийн олдворуудтай холбож судлаад, хятаны овог аймгуудын гарал үүсэл, нутгийн байршил, Ляо-ши хэмээх хятаны түүхэнд бичигдэж үлдсэн олон оньсогыг тайлах үүдийг нээсэн байна. Хятан хэлийг өвөг монгол хэл /монгол хэлтэй нэг гарал үүсэлтэй/ болохыг баталсан түүний олон гавъяаг тоочихоо болиод зөвхөн бидэнтэй холбоотой нэг жишээг дуръя. 50-иад оны дундуур Намнандорж гуай тэргүүтэй манай археологичид Хэнтий аймгийн Баянхутаг сумын Сэрвэн хаалга гэдэг газарт орших хадны хоёр бичээсийг олж тогтоогоод, Хятадын эрдэмтэдтэй хамтарч уншихаар олон жил оролдсон. Тэдгээр бичгүүд нэн балархай байсан тул тайлж уншиж дийлээгүй.1989 онд Япон Монголын хамтарсан Гурван голын төслөөр орж ирсэн япон эрдэмтэд бас унших гэж оролдоод дийлээгүй. 90-ээд оны сүүлээр Японы эрдэмтэн Шираиши Аварга тосонгийн судалгаагаар орж ирэхдээ тусгай багажаар тус бичээсийг уншуулж аваад, Айсин Гиоро-д өгч бүрэн тайлуулсан. Нэг нь хятадаар, нөгөөх нь зүрчидээр бичсэн тэдгээр бичээст МНТ-нд гардаг Татарын Мигжинсүүлтийг хэрхэн дарсан тухай мэдээлэл багтсан байдаг. Миний гайхлыг төрүүлж буй зүйл бол Айсин Гиоро нь хятад сурвалжид огт итгэхгүй байдагт оршино. Хятан нарын бичиж үлдээсэн түүх шал өөр болохыг урдаас ямар нэгэн сэжүүрээр мэдэрч байсан буй за. Эдгээр номонд тэр тухайгаа маш нарийн өгүүлсэн байна. Хятаны их, бага бичгийн нууцыг Айсин Гиоро үндсэндээ тайлсан гэж хэлж болохоор байна. Энэ бол түүхийн агуу нээлтүүдийн нэг мөн.

Comments

 

Badmayev Bayir Улхичун?

 

Shirchin Baatar Улхикан нь монголоор Урьхан гэж хэлж байсан.

 

Badmayev Bayir Мичимаса?

Shirchin Baatar энэ зөв

Badmayev Bayir

Shirchin Baatar [韓半島から眺めるた契丹.女真] номыг нь одоо олчихвол тэгээд болоо.

Erdene Chuluu https://www.amazon.co.jp/%E9%9F%93%E5%8D%8A.../dp/4876985774

韓半島から眺めた契丹・女真

韓半島から眺めた契丹・女真

amazon.co.jp

Erdene Chuluu Uuchlaarai. JP amazond tanii haij bui nom hudaldagdaj bh shig bna.

 

Nomin Erdene хятан gej nerlegdeed baigaa ovog aimag ni yag yamar uchirtai gedegt sain tailbar hiihgui bol manai ueiin nuhduud er ni oilgohgui shinjtei.

Shirchin Baatar Монголчуудын өвөг дээдсээс нэгэн цагт салж гарсан монголжуу хэлтэй нүүдэлчин аймаг байжээ. Монголын нутагт төр улсаа бас байгуулж явсан түүхтэй.

 

Tsongol Battsengeliin Natsagdorj Улхичун гэж дууддаг.

 

Erdenebaatar Tserendorj Сонирхолтой мэдээ байна Монголын түүхийн балархай хэсгийг Кидан эх сурвалжаар нөхөн бичиж болох нь ээ

Shirchin Baatar Маш сайн нарийвчлалтай судалгаа хийсэн байна. Манайханд хэрэг болох эсэхийг сайн мэдэхгүй. Яалт ч үгүй Монголтой холбоотой л юм их байна. Энэ эмэгтэйн судалгаа гарсанаас хойш хятад эрдэмтэд бол худлаа, буруу гээд л их бухимдалтай байгаа. Ажиглаж л сууна.

Erdenebaatar Tserendorj Чингис хааны өвөг дээдсийн тухай зүйл Кидан бичгээр байхгүй юу

Shirchin Baatar Тэр талаар холбоотой юм олж хараагүй байна.

Erdenebaatar Tserendorj Кидан нар монгол хэлээр ярьж байсан биз дээ

Shirchin Baatar Монголтой адилавтар хэлээр ярьж байж. Яг монгол гэж хэлэхгүй л дээ. Урд урдаасаа өвлөж ирсэн өвөг монгол хэлтэй үндэстэн байжээ.

 

Mng Mng Их Монгол улсын үеийн бүхий л судалгаа Кидан руу гулсан орж байна. Сонин юм шүү. Саяхан Эрдэнэзуу-430 хурлын үр дүнгээс харахад япончуудын судалгаа Кидан руу орсон байгаа юм. Тэгж байхад бид МНТ-г л яриад л суудаг.

Shirchin Baatar Хятаны талаар шинэ түүх олдож байхад аргагүй дээ. Судалдаг болгон Айсин Гиорогийн номнуудыг хараа биз. Энэ хүн бас Японд нэлээд дарагдсан янзтай дуулддаг. Нөхөр нь ёстой мундаг.

Shirchin Baatar Эрдэнэзуугийн Түмэн амгалант ордыг Хятаны Елюй Чузай бариулаад хэлсэн шүлэг нь хүртэл үлдсэн байдаг. Хархорин хотын хэрмэн дотор хоёр ч хятан суварга байжээ. Түүнийг Хувилай хаан хувилуулж Бээжинд бариулсан түүхтэй. Тэдгээр суваргыг Бээжингийн захыг барих гээд нураахад эсэргүүцэж тэмцсэн хятад эрдэмтэн дараа нь соёлын хувьсгалаар шийтгүүлсэн дээ.

Erdenebaatar Tserendorj Үнэхээр нөгөө тайлагддаггүй бичгийг үнэхээр тайлсан тэрийг нь дэлхийн том эрдэмтэд хүлээн зөвшөөрч байгаа тэр бичгээр үлдсэн арвин эх сурвалж ингээд орчуулагдаад судалгааны эргэлтэд орж байгаа гэсэн үг үү

Shirchin Baatar Тайлагддагүй байсан бичиг ч тайлагдаж эхэлж байх шиг байна. Дээр дурдсан 40 орчим хөшөөний бичиг, энд тэнд хэдэн өгүүлбэрээр үлдсэн бичгийн дурсгалаас өөр юм харамсалтай нь үлдээгүй. Хятаны их, бага бичгээр тийм их дурсгал үлдээгүй юм.

Erdenebaatar Tserendorj Нүүдэлчдийн өөрсдийнх нь бичиж үлдээсэн дурсгал гэдгээрээ онцлогтой.үзэл санааны талаар ч хятадынхаас өөр.түүхийн мэдээлэл ихийг агуулаагүй ч хэл шинжлэлийн хувьд чамлахааргүй баримт болох байхаа.

Erdenebaatar Tserendorj Киданы их бага бичиг гэдэг нь хоёулаа хятад бичигт үндэслэж зохиосон бичиг үү. Киданы нөлөөн доор байсан монгол аймгууд уйгуржин монгол бичгээс илүү Кидан бичиг хэрэглэж байсан байж болох юм гэдэг санал гарсан байсан

Shirchin Baatar Хятаны их бичиг гэдэг нь хятад ханзыг аваад утгыг нь хятадаас зөрүүлсэн. Хятаны бага бичиг гэдэг нь ханзнаас хэдэн зурлаг салгаж аваад авиачилж үсэг болгоод, урт үетэй хятан хэлээр бичих болсон. Үүнийг Уйгарын нөлөө гэж үздэг. Энэ хоёр бичгийг зохиосон он, зохиосон хүн нь түүхэнд тодорхой байдаг.

Erdenebaatar Tserendorj Хэрэйд мэргэд монгол зэрэг Киданы үеийн монгол аймгууд хөгжлийн хувьд бичиг үсэг хэрэглэх түвшинд хүрсэн байсан гэтэл 13р зуунаас өмнө уйгуржин монгол бичиг хэрэглэж байсан баримт олдоогүй бодвол Кидан бичиг хэрэглэж байсан байж магадгүй гэсэн байсан.дорноговиос Кидан бичиг олдсон гэсэн байсан.

Фейсбүкт хуваалцсан: Shirchin Baatar

Read 2264 times Last modified on Бямба, 22 10-р сар 2016 08:25

4 comments

  • Comment Link Баасан, 28 4-р сар 2017 20:30 posted by is there a generic cialis

    celias pills Cialis (tadalafil), introduced in 2003, is one of the most popular names among the variety of medications made use of for dealing with erectile dysfunction. Erectile disorder, likewise recognized as impotence, is a typical form of sex-related condition among the UK males as well as is located to occur most regularly amongst older guys (40-70 years). Erectile dysfunction occurs most often due to physical issues, consisting of cardio disorders, high blood sugar, blood pressure kidney, trouble or liver conditions and also arterial disorder.
    cialis prices walmart, can you buy cialis without a prescription

  • Comment Link Даваа, 10 4-р сар 2017 14:39 posted by lexis public records

    telephone reverse lookup job seeker iowa public records miami dade public records wa state patrol background check executive background checks canada people search engines facebook people search gps a phone location check text messages free reverse phone lookup no charge privacystar reverse phone lookup kings county ny public records state florida public records background check free driver license background check how people search 123people people search how to trace a cell phone call tracing cell phone location

  • Comment Link Даваа, 06 3-р сар 2017 08:11 posted by bills passed 2017

    The legal bac california actually appears a lot different to the last one - and this is actually simply given that from Brexit as well as Donald Trump - california labor laws and 2017 new laws.

  • Comment Link Бямба, 12 11-р сар 2016 03:28 posted by Miraz

    UFC 205: Alvarez vs. McGregor. November 12, 2016 Madison Square Garden, New York, New York, United States UFC FIGHT PASS EARLY PRELIMS ... UFC 205
    ufc 205 live
    205 ufc
    ufc 205 online
    UFC 205 Live
    UFC 205 Stream

Leave a comment

Email * */ ?>

Цахим Өртөө Сүлжээнд элсэх

  • Өртөөний сүлжээнд элсэх

tsahim_urtuuХэрэв та Монгол Туургатны Цахим Өртөө Сүлжээнд элсэхийг хүсвэл: http://groups.google.com/group/tsahim-urtuu-suljee хаягаар зочилж маш хялбархан бүртгүүлж болно. Та Гүүгл суурьт энэхүү сүлжээнд имэйлээ бүртгүүлснээр манай сүлжээний гишүүн болно.

 

Image Temp

Энэ хуудас нь Цахим Өртөө сүлжээний нийт гишүүдийн хамтын бүтээл байх бөгөөд ажил хэргийн санал болгоныг вэбийн хамтлаг тухай бүр нь тусган энэ хуудсанд оруулж байх болно. Хамтран ажиллаж буй, ажиллахаар зэхэж буй таньд баярлалаа.

Newsletter